vrijdag 27 december 2013

Politiek als schouwspel

In september 2013 schreef ik een stukje over een rapport van de Rekenkamer aangaande het gebruik van het raadsinstrumentarium in de gemeente Goirle. De genoemde heer Weterings is sinds november jl. wethouder te Tilburg.

 

De Rekenkamercommissie heeft een onderzoek laten uitvoeren naar ‘het gebruik van het raadsinstrumentarium’, ofwel: welke instrumenten gebruikt de raad van de gemeente Goirle, en welke niet of nauwelijks? Drs. Rodney Weterings heeft het onderzocht, en hij bericht in zijn rapport ‘De raad aan zet’, dat de Goirlese raad verzot is op moties en amendementen. Schriftelijke vragen, interpellaties, raadsenquêtes en dergelijke meer, nee, die lusten onze raadsleden niet zo. Best wel interessant misschien, maar niks om je over op te winden.

 

Het onderzoek van Rodney gaat echter nog verder, véél verder; hij onderzocht en passant ook even de politieke cultuur alhier, en, miljaar!, dat is gans andere kost. Rodney - hij was zes jaar wethouder in Den Bosch en daarna ‘zelfstandig bestuurskundig adviseur op het publieke domein’ - heeft namelijk een uitgesproken mening hoe politiek bedreven moet worden, en het bestuurlijke doen en laten te Goirle wijkt behoorlijk van dat ideaalbeeld af. Hij vindt onze raad te pragmatisch en te weinig politiek: “Het politieke bedrijf bestaat bij de gratie van  het vermogen  politieke tegenstellingen te benoemen en uit te venten.” (pagina 24). Politici moeten “goede conflicten organiseren”, niet in de zin van ruzie, maar van herkenbare meningsverschillen. Rodney schrijft (op pagina 22): “Op het oog lijkt het de raad in Goirle te ontbreken aan herkenbare politieke tegenstellingen.” Politieke partijen in onze gemeente genoeg, maar ze zijn het alle veertien in grote lijnen met elkaar eens. Het politieke klimaat in Goirle is daarom erg tam en ‘te lief’, en dat is volgens Rodney gevaarlijk: “Goirle loopt hierdoor misschien wel het risico dat het politieke bedrijf als een kabbelend beekje of erger: als stilstaand water wordt beleefd. (…) De aantrekkingskracht van een politiek bedrijf zit zeker ook in de aanwezigheid van enige politiek-inhoudelijke spanning en opwinding.”

 

Er is dus in Goirle weinig politiek elan: onze raad is voorzichtig, behoedzaam…ja, zelfs bijkans a-politiek. Erg? Welnee, integendeel: Gode zij dank! De hemel zij geprezen! Een vriendelijk kabbelend beekje, is er iets mooiers? Liever een degelijk, consistent beleid waarin het gezonde verstand de boventoon voert, dan een wild gewemel van meningen die alle kanten opschieten. Liever kalm beraad dan knetterend vuurwerk. Liever de lieflijke Ley dan een dorre wadi of een woeste bergstroom die vervaarlijk grote rotsblokken voortwentelt. Vooruit, laat het maar gezegd worden: liever braaf, voorspelbaar en een beetje saai, dan raadsvergaderingen als de lange stoet van het circus Jeroen Bosch (Machteld loopt gearmd met een kater voorop, daarachter vier konijnen met een trechter op hun kop, en dan de grote snoeshaan, die legt een glazen ei, wanneer je het schudt dan sneeuwt het op de Egmondse abdij).

 

Tijdens zijn presentatie benadrukte de heer Weterings één- en andermaal, dat politiek (mede) een schouwspel is. Het moet leuk zijn om naar te kijken en te luisteren: debatten die je naar het puntje van je stoel doen schuiven; eloquente betogen die je van pure bewondering naar adem doen happen; briljante invallen die de toehoorders onmiddellijk in hun tot dat doel gereed gehouden opschrijfboekje noteren; met magistrale citaten doorspekte uitboezemingen; onversneden humor om te lachen; en dat alles met functionele, ondersteunende mimiek en gesticulatie, kortom THEATER (met hoofdletters).

Hahaha, die Rodney en zijn publieke domheid. Die bepleit een politiek bedrijf dat sexy is, en spannend, en prikkelend. Hahaha, in Goirle! Waar al sinds 1974 of daaromtrent de raadsvergaderingen integraal via de LOG worden vertoond, in alle huiskamers, onder het motto: ‘the cure for insomnia’, een film die eindeloos lang duurt, zonder plot.

 

Waar ik bang voor ben, is, dat sommige Goirlese raadsleden na het lezen van het rapport zullen denken: ja, het moet echt anders. Dat ze vinden, dat het in de raad nu te bloedeloos toegaat, te gezapig. Dat ze een glansrol gaan ambiëren als diepe denker, of gevat debater, of onverschrokken ijzervreter, of grote snoeshaan, of ontvouwer van meeslepende bestuurskundige inzichten, of verrassend-uit-de-hoek-komer, of , brrr, organisator van goede conflicten. Dat ze allemaal interessant willen gaan doen. God-bewaar-me, dat wordt een ramp. Het politiek bedrijf in Goirle is gelukkig pragmatisch en voorzichtig, met een minimum aan spanning en opwinding. Slechts een handjevol zelfkwellers ziet het vanaf de publieke tribune met lede ogen aan, en in de huiskamers kijkt men naar de X-factor, niet op de LOG, maar op RTL.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten